Słownik pojęć
z grafiki i druku (DTP)
Ten słownik wyjaśnia 21 pojęć, które pojawiają się przy zamawianiu projektu do druku – od spadu i CMYK, przez gramaturę papieru, po lakier UV i bigowanie. Przy każdym haśle piszę, jak to wygląda w praktyce, bo od ponad 14 lat przygotowuję pliki do druku: ulotki, katalogi, wizytówki, roll-upy, menu i opakowania.
Większość problemów w drukarni wynika z trzech rzeczy: braku spadu, kolorów w RGB i zbyt małej rozdzielczości zdjęć. Jeśli zamawiasz projekt u mnie, pilnuję tego za Ciebie.
Potrzebujesz projektu do druku?
Opisz, co chcesz wydrukować – ulotkę, katalog, wizytówki, roll-up albo opakowanie. Przygotuję projekt i plik gotowy do druku, a dzięki współpracy z drukarnią mogę też zająć się samym drukiem. Jeśli wolisz, po prostu zadzwoń.

Logo, logotyp i sygnet – czym się różnią?
Logotyp to nazwa firmy zapisana określonym krojem pisma, sygnet to sam znak graficzny bez tekstu, a logo to potoczna nazwa całości – najczęściej sygnetu połączonego z logotypem. Dobre logo działa w kilku wersjach: poziomej, pionowej, jako sam sygnet (np. ikona strony czy avatar w social mediach) oraz w jednym kolorze.
Zobacz: projektowanie logo dla firm i cennik logotypów – projekt logo od 600 zł netto.
Co to jest księga znaku?
Księga znaku to dokument z zasadami używania logo: dozwolone wersje i kolory, pole ochronne (wolna przestrzeń wokół znaku), minimalny rozmiar, kolory zapisane w CMYK, RGB, HEX i Pantone, kroje pisma oraz przykłady błędnego użycia. Dzięki niej drukarnia, agencja czy nowy grafik użyją logo dokładnie tak samo jak Ty.
Szerszą wersją jest księga identyfikacji wizualnej, która obejmuje też wzory wizytówek, papieru firmowego czy szablony do social mediów.
Co to jest identyfikacja wizualna?
Identyfikacja wizualna to spójny zestaw elementów, po których klienci rozpoznają firmę: logo, kolory, typografia, styl zdjęć i grafik oraz wzory materiałów – wizytówek, papieru firmowego, stopki maila, strony internetowej i social mediów. Chodzi o to, żeby ulotka, strona i oklejony samochód wyglądały jak od jednej firmy.
Co to jest plik wektorowy?
Plik wektorowy zapisuje grafikę jako krzywe i kształty, a nie piksele, dlatego można go powiększyć do dowolnego rozmiaru bez utraty jakości – od wizytówki po billboard. Typowe formaty to AI, EPS, SVG i PDF (jeśli został zapisany z programu wektorowego). JPG i PNG to pliki rastrowe (bitmapy), które przy powiększaniu się rozmywają.
W praktyce: logo zawsze powinno być w wektorze. Jeśli masz tylko małego JPG-a, logo trzeba odtworzyć wektorowo.
CMYK i RGB – czym się różnią?
RGB to model kolorów ekranów (światło: czerwony, zielony, niebieski), a CMYK – model druku (farby: cyjan, magenta, żółty i czarny). Projekt do druku przygotowuje się w CMYK. Plik w RGB drukarnia i tak przekonwertuje, ale wtedy jaskrawe kolory – zwłaszcza zielenie, błękity i pomarańcze – mogą wyjść wyraźnie ciemniejsze i bardziej matowe niż na monitorze.
Co to jest Pantone?
Pantone to system kolorów dodatkowych (tzw. spot), w którym każdy kolor ma swój numer i jest drukowany specjalnie przygotowaną farbą, a nie mieszanką CMYK. Dzięki temu kolor marki wygląda tak samo na każdym nakładzie i u każdego drukarza. Pantone stosuje się głównie w opakowaniach, materiałach firmowych i druku offsetowym; w druku cyfrowym kolor Pantone jest zwykle tylko przybliżany przez CMYK.
Co to jest spad drukarski?
Spad to dodatkowy fragment grafiki wychodzący poza format netto, najczęściej 2–3 mm z każdej strony (dokładną wartość podaje drukarnia). Arkusz po druku jest docinany, a bez spadu na krawędziach mogą zostać białe paski. Przykład: ulotka A5 ma format 148 × 210 mm, a plik ze spadem 3 mm – 154 × 216 mm.
Co to jest margines bezpieczeństwa?
Margines bezpieczeństwa to pas wewnątrz formatu, zwykle 3–5 mm od linii cięcia, w którym nie umieszcza się ważnych elementów: tekstów, logo, numeru telefonu. Cięcie ma niewielką tolerancję, więc treść przy samej krawędzi może zostać ucięta.
Co to jest DPI i jaka rozdzielczość jest potrzebna do druku?
DPI (dots per inch) określa, ile punktów obrazu przypada na cal wydruku. Zdjęcia do ulotek, katalogów i wizytówek powinny mieć około 300 dpi w docelowym rozmiarze. Duże formaty oglądane z daleka, jak banery czy billboardy, przygotowuje się w niższej rozdzielczości, często 100–150 dpi. Zdjęcie pobrane ze strony internetowej zwykle ma za małą rozdzielczość do druku.
Jak przygotować PDF do druku?
PDF do druku to plik w kolorach CMYK, ze spadami i znacznikami cięcia, z osadzonymi fontami (albo tekstami zamienionymi na krzywe) i zdjęciami w rozdzielczości około 300 dpi. Drukarnie często wymagają standardu PDF/X, np. PDF/X-1a lub PDF/X-4. Zawsze warto sprawdzić specyfikację konkretnej drukarni – różnią się wielkością spadu i profilem kolorów.
Co to jest skład DTP?
Skład DTP (desktop publishing) to układanie tekstu, zdjęć i grafik w gotowy do druku projekt – np. katalog, menu, gazetkę czy broszurę. Obejmuje typografię, siatkę stron, łamanie tekstu, przygotowanie zdjęć i eksport pliku do drukarni. Skład wykonuje się w programach takich jak Adobe InDesign czy CorelDRAW.
Zobacz: projekt i skład katalogów firmowych oraz cennik katalogów.
Co to jest gramatura papieru?
Gramatura to masa papieru w gramach na metr kwadratowy (g/m²) – im wyższa, tym papier grubszy i sztywniejszy. Orientacyjnie: ulotki drukuje się zwykle na papierze 130–170 g/m², wizytówki na 350 g/m² i grubszym, środki katalogów na 115–170 g/m², a okładki na 250–350 g/m². Papier kredowy (błyszczący lub matowy) dobrze oddaje zdjęcia, a offsetowy przypomina zwykły papier do drukarki.
Druk cyfrowy i offsetowy – czym się różnią?
Druk cyfrowy nie wymaga przygotowania form drukowych, więc opłaca się przy małych nakładach i pilnych zleceniach. Druk offsetowy wymaga przygotowania płyt, dlatego jest droższy na starcie, ale przy dużych nakładach cena jednej sztuki wyraźnie spada. Offset lepiej odwzorowuje też kolory Pantone. Przy wycenie warto zapytać drukarnię o obie technologie – próg opłacalności zależy od formatu i papieru.
Co to jest lakier UV wybiórczy?
Lakier UV wybiórczy (punktowy) to błyszcząca, lekko wypukła warstwa lakieru nakładana tylko na wybrane elementy projektu – np. logo, napis czy zdjęcie produktu. Najlepiej wygląda na matowym tle, np. na papierze pokrytym folią matową, bo wtedy kontrast błysku i matu widać i czuć pod palcami. Do lakieru przygotowuje się w pliku osobną warstwę, tzw. maskę lakieru.
Co to jest laminowanie (foliowanie)?
Laminowanie to pokrycie wydruku cienką folią: matową, błyszczącą albo aksamitną w dotyku (soft touch). Chroni przed zarysowaniem i wilgocią, a do tego zmienia odbiór materiału – folia matowa daje elegancki efekt, błyszcząca podbija kolory. Foliuje się najczęściej wizytówki, okładki katalogów i teczki ofertowe.
Bigowanie i falcowanie – co to jest?
Falcowanie to składanie (złamywanie) wydrukowanego arkusza, np. ulotki w trzy części. Bigowanie to wcześniejsze wygniecenie linii zgięcia na grubszym papierze – mniej więcej od 170 g/m² – żeby przy składaniu farba i papier nie pękały na grzbiecie. Bigowanie stosuje się przy folderach, zaproszeniach, okładkach i opakowaniach.
Formaty A4, A5, A6 i DL – jakie mają wymiary?
Najpopularniejsze formaty druków to: A4 – 210 × 297 mm, A5 – 148 × 210 mm, A6 – 105 × 148 mm oraz DL – 99 × 210 mm (wąska ulotka, która mieści się w kopercie DL). Standardowa wizytówka w Polsce ma 90 × 50 mm, a w wersji europejskiej 85 × 55 mm.
Zobacz: projekt ulotek reklamowych.
Co to jest folder i jakie są rodzaje złamań?
Folder to ulotka składana. Najczęstsze złamania to: na pół (powstają 4 strony), na trzy w formie C, czyli zwijane (6 stron, np. A4 złożone do DL), oraz na trzy w formie Z, czyli harmonijka. Rodzaj złamania trzeba znać przed projektem, bo od niego zależy, która część będzie okładką i w jakiej kolejności czytelnik odkrywa treść.
Co to jest roll-up?
Roll-up to przenośny stojak z grafiką, która chowa się w kasecie i rozwija jak roleta. Najpopularniejsze rozmiary to 85 × 200 cm i 100 × 200 cm. Roll-up stawia się na targach, w sklepach i na konferencjach. Najważniejsze treści umieszcza się na wysokości wzroku, a dolną część zostawia bez kluczowych informacji, bo bywa zasłonięta lub schowana w kasecie.
Zobacz: projekt roll-upu reklamowego.
Co to jest mockup?
Mockup to realistyczna wizualizacja projektu na przedmiocie – np. logo na wizytówce i szyldzie, etykieta na butelce, opakowanie na półce. Pozwala ocenić projekt przed drukiem i pokazać produkt w sklepie internetowym lub kampanii, zanim powstanie pierwsza partia.
Zobacz: wizualizacje i mockupy produktów.
Co to jest packshot?
Packshot to zdjęcie produktu na jednolitym, najczęściej białym tle, bez rozpraszających elementów. Jest podstawą zdjęć w sklepach internetowych i na marketplace’ach, bo pokazuje produkt dokładnie, a wszystkie zdjęcia w ofercie wyglądają spójnie.
Zobacz: fotografia produktowa.
Powiązane strony
→ Projektowanie graficzne Łódź
→ Cennik projektowania graficznego Łódź 2026
→ Cennik katalogów firmowych 2026
→ Słownik pojęć – wszystkie działy
Autor: Tomasz Kamiński – grafik, twórca stron WWW i kampanii Google Ads, Kaminski.Grafik (Łódź). 14+ lat doświadczenia, 1000+ zrealizowanych projektów.
Zasięg działania – obsługuję firmy z Polski i Europy
Pracuję w modelu, który pozwala mi na bezproblemową i efektywną współpracę niezależnie od odległości. Gdziekolwiek znajduje się Twoja firma, jestem do Twojej dyspozycji:
Łódź i okolice (spotkania na miejscu): Pracuję w Łodzi i spotykam się z klientami z Łodzi i okolicznych miast.
Cała Polska (Współpraca zdalna): Warszawa, Kraków, Wrocław, Poznań, Gdańsk i inne polskie miasta. Cały proces tworzenia strony, konsultacje i wdrożenie przeprowadzam sprawnie w 100% online, oszczędzając Twój czas.
Klienci z Europy i zagranicy: Tworzę również wielojęzyczne strony WWW i sklepy internetowe dla firm z krajów Unii Europejskiej (m.in. Niemcy, Wielka Brytania, Holandia, Skandynawia). Gwarantuję sprawną komunikację, jasne zasady rozliczeń oraz pełne wsparcie techniczne na rynkach międzynarodowych.